Togrul Muxtarov

Ən kasıb ölkədən tutmuş ən zəngin millətə qədər, istənilən cəmiyyətin irəli getməsi və inkişafı üçün açar- təhsildir. Təhsil şəxsiyyətin inkişafı üçün müthiş alətdir. Məhs təhsil sayəsində bir kəndlinin qızı həkim, şaxtyorun oğlu- şaxta direktoru və bir fəhlənin övladı isə böyük millətin prezidenti ola bilər.

Məşhur deyimlərin yaranma tarixi

Bir şərh yazın

* “CHin biliyi ifadesi” ingilis idiomu ‘It is Greek to me’ ifadesine uygundur. Analoji ifadeler bashqa dillerde, muxtelif chetinlik ve etalonlari iledir. Meselen alman ifadesi ispan diline, rumin — turke, turk — fransiza ve CHin — qush diline apellyasiya verir.

* “Elementar Vatson!” frazasi hansini ki, biz SHerlok Holms terefinden assosiasiya etmeye oyreshdik, hech vaxt Konan-Doylya orijinal kitablarinda rast gelinmir.

* CHaricha Yelizaveta Pyotr 1746-ci ilde cinayetkarlarin alinini damgalamagi emr etdi. Buradan da chox qanadli ifadeler mensheyi tapdi: “alinda yazilmishdir”, “biabirchiliqla damgalamaq” ve “yandirilmish cinayetkar”.

 

* Evvelce cume gunu ishden azad gun idi. Cume gunu mali alaraq novbeti bazar gununde onun uchun pulu odemeye soz verdiler. O vaxtdan oz vedlerini icra etmeyen insanlarin isharesi uchun deyirler: “Onun heftesinde yeddi cume gunu var”.

* Qedim hekimler terefinden insanin orqanizminde eseblerin achilishindan sonra onlar esebleri musiqi aletlerinin simleriyle oxsharliga gore eseb sozunu “nervus” adlandirdilar. Buradan qiciqlandiran hereketler uchun ifade yarandi — “eseblerle oynamaq”.

* Fransiz dilinde “aset” — boshqab, ehval-ruhiyye ve veziyyet anlamindadir. Fransiz ifadesinin sehv tercumesinden frazeologizmin yaranmasinin sebeb oldu “Oz boshqabinda deyilem”.

* İncil efsanesine gore İsanin edamina razilashmaga mecbur edilmish Pontius Pilate camaat qarshisinda ellerin yudu ve dedi: “Men exlaqli adamin qaninda gunahsizam”. Buradan mesuliyyetin ozunden atilmasi uchun “men elleri yuyuram” ifadesi yarandi.

* Bir defe umidsiz xeste rus oglanin yanina genc hekim devet edirler. Devet edilmish genc hekim ona icaze verir ki, istediyi her sheyi yesin. Oglan kelem ve donuz etini yedi. Sonra onu ehate edenlerin teeccubune sagalmaga bashladi. Bundan sonra hekim kelemle donuz etini xeste alman oglana yazdi ve o yeyib novbeti gun vefat etdi. Mehz bu hadise “Ne ki, rusa yaxshidir o almana — olumdur” ifadenin yaranmasinin esasini teshkil edir.

* “Kim bize qilincla daxil olacaq ele qilincdan da helak olacaq” ifadesi Neva Aleksandra aid deyil. Onun muellifi, Pavlenko eyni adli filminin ssenaristidir, İncilden frazani deyishdirmishdir: “Qilinc goturmushler — qilinclada helak olacaqlar”.

* Bashqa sheherlerden Moskva knyazliginin yukselishi vaxti boyuk vergi yigilirdi. SHeherler Moskvaya haqsizliga gore shikayet erzeleri gonderirdiler. CHar bezen bashqalarin qorxumasi uchun shikayetchileri sert cezalandirirdi. Versiyalardan biri uzre “Moskva goz yashlarina inanmir” ifadesi buradan yarandi.

* Kechmishde pochtu chatdirmish elchiler chox ehemiyyetli kagizlari ve ya ishleri soygunchularin diqqetlerini celb etmemek uchun papagin ve ya shlyapanin astarinin altina tikirdi. Buradan da “ish tamamdir” ifadesi yarandi.

* “Bir alim 20 ordek alib derhal onlardan birini xirda tikelere dogramagi emr etdi ve qalan qushlari yedizdirdi. O bir neche deqiqe sonra bashqa ordeyide oldurmeyi emr etdi ve bu qayda ile alim 19 ordeyi 1 ordeye yedizdirdi.”. Belchika yumoristi Kornelissen tamashachinin sadelovhluyunu ele salmaq uchun qezetinde bu qeydi derc etdi. Versiyalardan biri uzre o vaxtdan yalan xeberleri “qezet ordeyi” adlandirirlar.

Müəllif: Mukhtarov

11/05/1991 Azerbaijan, Blogger

Bir cavab yazın

Sistemə daxil olmaq üçün məlumatlarınızı daxil edin və ya ikonlardan birinə tıklayın:

WordPress.com Loqosu

WordPress.com hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış / Dəyişdir )

Twitter rəsmi

Twitter hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış / Dəyişdir )

Facebook fotosu

Facebook hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış / Dəyişdir )

Google+ foto

Google+ hesabınızdan istifadə edərək şərh edirsinz. Çıxış / Dəyişdir )

%s qoşulma